قراری نبود که آژانس و جمهوری اسلامی به توافق دست یابند

پس از دو دور مذاکرات اخیر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با جمهوری اسلامی، در این هفته، بار دیگر شکست گفتگوها رسماً اعلام گردید.

مدیر کل آژانس در بیانیه‌ای که انتشار داد از بی نتیجه ماندن سفر هیأت اعزامی آژانس و اتمام کار آن خبر داد و افزود: جمهوری اسلامی مانع از بازدید این هیأت از منطقه نظامی پارچین شد و متنی هم که در جهت شفاف‌سازی برنامه هسته‌ای ایران تهیه شده بود، مورد توافق قرار نگرفت.

رئیس این هیأت نیز در گفتگو با خبرگزاری‌ها شکست تلاش‌های آژانس را متوجه جمهوری اسلامی نمود و گفت: تلاش ما این بود که به راه حلی برای مسایل باقیمانده و جنبه‌های احتمالاً نظامی برنامه هسته‌ای ایران به توافق برسیم و به مجتمعی که به تحقیقات ما مربوط می‌شد، دسترسی پیدا کنیم. جمهوری اسلامی اما اعلام کرد که این هیأت صرفاً به قصد تسهیل همکاری دوجانبه به ایران آمد و قراری نبود که از تأسیسات هسته‌ای بازدید شود.

واقعیت اما این است که از اساس قراری نبوده و نیست که جمهوری اسلامی و آژانس به توافق برسند.

دیگر نباید بر کسی پوشیده مانده باشد که اختلاف بر سر برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی، اختلافی میان جمهوری اسلامی و آژانس نیست که دو طرف بخواهند یا بتوانند بر سر آن به توافق و سازش برسند. اختلاف میان جمهوری اسلامی با قدرت‌های اروپایی و آمریکاست که حل آن نیز بر عهده آن‌ها قرار دارد. برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی هم جزء کوچکی از اختلافی بزرگ‌تر است و حل آن تابعی‌ست از این اختلاف بزرگ‌تر. نزاع بر سر برتری‌طلبی منطقه‌ای، اساس این اختلاف را تشکیل می‌دهد. بنابراین پیشاپیش نیز روشن بود که این مذاکرات نتیجه‌ای در پی نخواهد داشت و به شکست خواهد انجامید.

با قطعیت می‌توان گفت که آژانس و جمهوری اسلامی نیز به خوبی می‌دانستند که این مذاکرات نتیجه‌ای به بار نخواهد آورد و اصلاً نباید به بار آورد.

اگر چنین است، پس چرا طرفین آن را پذیرفتند؟ دلیل این مسئله پوشیده نیست. این، یک بازی سیاسی‌ست که هر یک با هدف خاص خود در آن وارد شده است.

آژانس می‌داند که اگر قرار بود به توافقی با جمهوری اسلامی برسد، پیش از آن که نزاع تا مرحله کنونی‌اش حاد شود، به این توافق دست یافته بود. لذا وارد مذاکرات جدید با جمهوری اسلامی می‌شود، نه با این دیدگاه که به توافقی به رژیم دست یابد، بلکه پرونده اتهامات جمهوری اسلامی را به نفع آمریکا و اروپا، سنگین‌تر کند و به طرفداران جمهوری اسلامی از نمونه روسیه و چین نشان دهد که این رژیم حاضر به همکاری به آژانس نیست. مانع از دسترسی هیأت آژانس به تأسیسات هسته‌ای می‌گردد و به طور ضمنی تأکید کند که هدف پروژه اتمی جمهوری اسلامی نظامی‌ست.

جمهوری اسلامی هم که زیر فشار بین‌المللی قرار دارد، به منظور کاهش این فشارها، ناگزیر است اعلام کند، حاضر به مذاکره و همکاری با آژانس و هیأت‌های اعزامی آن به ایران است، اما در عمل امتیازی به آن‌ها ندهد و مانع از ادامه کار آن‌ها گردد. چرا که می‌داند آژانس بین‌المللی انرژی اتمی کاره‌ای نیست که بتواند نقشی در حل و فصل این نزاع پیدا کند و هر چه به اطلاعات بیش‌تری در مورد پروژه هسته‌ای دست یابد، پرونده را سنگین‌تر و دست‌یابی به توافق و سازش با آمریکا و اروپا را دشوارتر خواهد ساخت. یعنی اگر جمهوری اسلامی سندی را که آژانس خواستار توافق بر سر آن بود، می‌پذیرفت و وارد گفتگو بر سر باقیمانده مسایل مورد اختلاف یا به عبارت دیگر ناگفته‌های مخفی‌کاری خود می‌شد، یا به هیأت آژانس اجازه گفتگو با دانشمندان هسته‌ای و بازدید از مجتمع پارچین را می‌داد، در آن صورت کاملاً در موضعی دفاعی قرار می‌گرفت و نتیجتاً می‌بایستی تسلیم طرف دیگر نزاع، آمریکا و اروپا می‌شد، بنابراین جمهوری اسلامی اطلاعات جدیدی به آژانس نداد و نخواهد داد.

پرونده هسته‌ای جمهوری اسلامی به عنوان دستاویزی برای گرم نگه داشتن نزاع باقی خواهد ماند، تا روزی که طرفین اصلی درگیر بتوانند با مسالمت یا زور، به اهداف خود از این نزاع دست یابند. تجربه چندین سال گذشته نشان داده است که قراری نیست، این نزاع تخفیف یابد، بلکه مدام حادتر شده است. تحت چنین شرایطی روشن است که آژانس کم‌تر از هر زمان دیگر می‌تواند نقشی در تخفیف این نزاع و کشمکش داشته باشد.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: